ایران؛ غنی از فلزات استراتژیک، تهی از تولید تجاری
مجید وفایی فرد، مدیر مرکز تحقیقات فرآوری مواد معدنی ایران

ایران؛ غنی از فلزات استراتژیک، تهی از تولید تجاری

فلزات استراتژیک به فلزاتی اتلاق ‌می‌شود که در صنایع نوین و پیشرفته کشورها مصرف ‌می‌شوند ولی تامین مواد اولیه، فناوری یا تجهیزات لازم برای تولید آن‌ها در کشور محدود یا به کشورهای خارجی وابسته است. دلایلی که برای استراتژیک بودن یک فلز یا ماده معدنی در نظر می‌گیرند عبارتند از: عوامل سیاسی، وابسته بودن آن ماده به سایر محصولات معدنی (همچون استخراج تانتالیوم به‌عنوان محصول جانبی از معادن روی)، ریسک انحصار در تولید (تمرکز آن در برخی نقاط جهان)، تقاضای بالای مصرف در مدت زمان کوتاه و مقطعی (اغلب نشأت گرفته از تکنولوژی‌های جدید)، عامل امنیت، نحوه نگهداری آن عنصر (بالا بودن هزینه‌های انبارداری فلزاتی مانند سدیم) و توسعه فن آوری در آینده (افزایش نیاز بشر به این مواد). صنایع هدف این فلزات عبارتند از: خودروسازی و هوافضا، فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات، فن‌آوری‌های نوین، میکرو تکنولوژی‌ها، انرژی برق و انتقال نیرو، مواد شیمیایی.

فلزات استراتژیک برای فناوری‌های مدرن و صنعت ضروری هستند اما ذخایر آن‌ها محدود است. این فلزات در صنایعی مانند انرژی، مخابرات، صنایع نظامی و الکترونیک که برای اقتصاد، صنایع دفاع، پزشکی و یا زیرساخت‌ها ضروری‌اند، مهم هستند.

به‌طور کلی فلزات استراتژیک به دلایل زیر مهمند:

میزان مصرف جهانی، فقدان جایگزین برای آن‌ها، گرم شدن زمین، کمیابی، عیار پایین، تامین‌کننده های انحصاری، ناپایداری سیاسی در نواحی تامین‌کننده و کلیدی، آسیب‌پذیری نواحی تامین‌کننده کلیدی به‌دلایلی نظیر تغییرات آب و هوا یی و...

به‌دلیل تقاضای بالای جهانی، کمیاب بودن و انحصاری بودن آن‌ها بسیاری کشورها از جمله آمریکا و انگلیس به دنبال پیدا کردن راه حل برای جایگزین کردن این فلزات و یا بازیابی آن‌ها هستند. انحصاری بودن آن‌ها نقش تعیین‌کنندهای در اقتصاد جهانی دارد. به‌طور مثال چین تامین کنندهعمده عناصر نادر است که به دلیل انحصاری بودن آن تعیین کننده قیمت و بازار این عناصر در جهان است. مثلا چین در سال 2010 به‌دلیل مسائل سیاسی از فروش این عناصر به ژاپن جلوگیری کرد و صنعت غالب ژاپن که خودروسازی است با مشکلاتی روبه‌رو شد. این اقدامات چین و عدم فروش این مواد تاثیر به سزایی بر روی بازار رقابتی کنونی دارد. این عناصر گذشته از اینکه منابع اولیه محدودی دارند برای فراوری و استحصال آن‌ها قوانین محیط زیستی شدیدی وجود دارد که سایر کشورها حتی اگر منابع اولیه این عناصر را هم داشته باشند، به‌دلیل الزام رعایت آن قوانین، برای استحصال آن‌ها مشکلات زیادی را باید پشت سر گذارند؛ در حالی که چین این الزامات محیط زیستی را رعایت نمیکند و محدودیت محیط زیستی ندارد. در حال حاضر آمریکا تا حدود زیادی این عناصر را از سوی کانادا، کشورهای آفریقایی و اروپایی تامین میکند ولی برای تامین یکسری عناصر با مشکل مواجه است. انگلیس نیز دنبال راه حل‌های مختلف برای تامین فلزات استراتژیک است. بازیافت این عناصر از محصولاتی که عمر مفید آن‌ها تمام شده یکی از راه حل‌های مواجه شدن با‌‌ کمبود این عناصر است که دولت‌ها نیز از این امر حمایت می‌کنند.

در حال حاضر مصرف‌کنندگان اصلی فلزات استراتژیک آمریکا و ژاپن هستند؛ در حالی که بیشتر منابع این عناصر در کشورهای در حال توسعه است. وجود این منابع در کشورهای در حال توسعه فرصت مغتنمی برای درآمدزایی آن‌ها محسوب میشود.

برخی از فلزات شناخته شده به عنوان استراتژیک در کشور‌های مختلف عبارتند از: نقره، آلومینیم، برلیم، کادمیم، کروم، کبالت، طلا، گالیم، ژرمانیوم ، ایندیم، لیتیم، منگنز، مولیبدن، نیکل، نیوبیوم، اسمیم، پلاتین، پالادیم، رودیم، روتنیم، ایریدیم، رنیم، سلنیوم، آنتیموان، تانتالیم، تلوریم، تیتانیم، تنگستن، وانادیم و زیرکنیوم.

به‌طور کلی فلزات استراتژیک از دو نوع مواد اولیه تولید ‌می‌شوند: تعدادی از فلزات استراتژیک به‌طور مستقل از کانه‌های معدنی خود و تعدادی از فلزات استراتژیک همراه کانه های فلزات نظیر مس، سرب، روی و قلع هستند و به‌عنوان محصولات فرعی تولید میشوند.

فلزات استراتژیک در ایران

فلزات استراتژیک در ایران از جنبه‌های بسیاری قابل اهمیت هستند. یکی از این موارد وجود این منابع در معادن مختلف ایران است که قابل استحصال هستند که با مطالعات دقیق در مورد ظرفیت‌های موجود برای اکتشاف و بهره‌برداری و استحصال آنها از پتانسیلهای مهم ایران جهت دستیابی به ثروت ملی محسوب می‌شود. از سوی دیگر به‌دلیل شرایط سیاسی کنونی این فلزات از قوانین تحریمی شدیدتری برخوردارند که این امر نیز ضرورت توجه هر چه بیشتر به اکتشاف، استحصال ودستیابی به دانش فنی جهت فراوری  آن‌ها با رعایت قوانین محیط زیستی قابل قبول را خاطر نشان می‌سازد. دستیابی و استحصال فلزات استراتژیک علاوه بر تامین نیاز داخلی می‌تواند در شرایط سیاسی کنونی برگ برنده‌ای برای ایران محسوب شود. لذا مطالعه دقیق در همه ابعاد امکان‌سنجی، اکتشاف و استحصال و فراوری آن‌ها اهمیت ملی دارد.

فلزات استراتژیک و فلزات منشا آن‌ها در کانه‌های مس، سرب، روی و قلع و مهم‌ترین کشورهای تولیدکننده کانه و موارد کاربرد آن‌ها را بطور خلاصه می‌توان در جدول نشان داد.

تولید فلزات استراتژیک در ایران

با توجه به آمار منتشره، از میان فلزات استراتژیک آلومینیوم، طلا، نقره، مولیبدن، منیزیم و آلیاژهای کروم و منگنز در ایران تولید میشود. در نتیجه ‌می‌توان گفت صنایع کشور نسبت به فلزات استراتژیک آسیب‌پذیر است.

جدول 1. فلزات استراتژیک و سرچشمه آن‌ها در کانه فلزات مس، سرب، روی، قلع، مهم‌ترین کشورهای تولیدکننده و موارد کاربرد عمده آنها

فلزات استراتژیک

وجود فلزات استراتژیک در کانیهای:

مهم‌ترین کشورهای تولیدکننده کانه

کاربرد عمده فلزات استراتژیک

Cu

Pb

Zn

Sn

کانه فلز

آنتیموان

 

*

 

چین، روسیه، بولیوی، آفریقای جنوبی

ATO‌ ، بازدارنده آتش، ریزخازن‌ها

آلومینیم

 

*

 

 

جین، روسیه، کانادا

صنایع ساختمان، آلیاژسازی، در ساختمان راکت‌ها

برلیوم

 

 

 

 

آمریکا، چین، قزاقستان

رآکتورهای هسته‌ای، کاربردهای فضایی، تجهیزات الکتریکی، اجزای الکترونیکی

کادمیم

 

 

 

 

چین، کره جنوبی، ژاپن، استرالیا، کانادا

آبکاری فلزات، صنایع رنگی و رنگ‌دانه‌ها، محصولات پلاستیکی و مصنوعی

کروم

 

*

 

آفریقای جنوبی، قزاقستان، ترکیه، هند

آلیاژهای پیشرفته، سوپر‌آلیاژها، پوشش‌های پیشرفته

کبالت

*

 

 

کنگو، روسیه، استرالیا، کانادا، کوبا

باتری‌های لیتیوم یونی، سوخت مصنوعی

ژرمانیم

 

 

 

 

بلژیک، آمریکا، آلمان

کابل‌های فیبر نوری، فناوری‌های اپتیکی مادون قرمز

ایندیوم

 

 

 

ژاپن، آمریکا

نمایشگرها، لایه‌های نازک فتوولتائیک

لیتیم

 

 

 

 

آمریکا، فرانسه، روسیه، ژاپن، چین

باتری‌های لیتیوم یونی

منگنز

 

 

 

 

آفریقای جنوبی، استرالیا، چین

حمل و نقل، سازه و ساختمان، ماشین‌آلات

مولیبدن

 

 

 

چین، آمریکا، شیلی

ماشین‌آلات، صنایع نفت و گاز، حمل و نقل

نیکل

 

 

 

 

اندونزی، فیلیپین، کانادا، استرالیا، روسیه

حمل و نقل، تجهیزات الکتریکی و ساختمان، صنایع شیمیایی و دارویی

پلاتین

 

 

 

 

آفریقای جنوبی، روسیه، کانادا، زیمباوه، آمریکا

پیل سوختی، کاتالیست‌ها

رنیوم

 

 

 

 

 

کاتالیزورها، تولید مواد آلی، المان‌های حرارتی

سلنیوم

*

 

 

 

 

کپی تصویری، تولید شیشه و اجزای الکتریکی، رنگ‌دانه‌ها و صنایع شیمیایی

تانتالیوم

 

*

 

 

 

میکروخازن‌ها، فناوریهای پزشکی

تلوریم

 

*

 

 

محصولات فولادی، فلزات غیرآهنی، مواد شیمیایی

تیتانیم

 

 

 

 

چین، روسیه، ژاپن، قزاقستان

سازه‌های هوافضایی، ایمپلنتهای پزشکی،

تنگستن

 

*

 

*

چین، ویتنام، روسیه، کانادا، بولیوی

ماشین‌آلات و ابزارهای فلزی، حمل و نقل و صنایع الکتریکی و روشنایی

وانادیم

 

 

 

 

چین، روسیه، آفریقای جنوبی

حمل و نقل، سازه و ساختمان، ماشین‌آلات

زیرکنیوم

 

 

 

 

استرالیا، آفریقای جنوبی، چین

صنایع دیرگداز، ریخته‌گری، سرامیک

گالیم

 

 

 

 

چین، آلمان، ژاپن، قزاقستان

لایه‌های نازک فتوولتائیک، آی سی، WLED

نقره

 

*

 

مکزیک، پرو، چین، روسیه

RFID‌ ، لحیم‌کاری بدون سرب نرم

طلا

 

 

 

 

چین، استرالیا، روسیه، آمریکا

روکش‌کاری، پوشش محافظ ماهواره‌ها، دندان‌پزشکی، جواهرآلات

منیزیم

 

 

 

 

 

چین، امریکا، روسیه، برزیل، اوکراین

پزشکی ، دیرگدازها و آلیاژ‌سازی

نیوبیوم

 

*

 

 

 

 

ریزخازن‌ها، فولادهای پیشرفته

در ادامه دلیل عدم استحصال برخی فلزات استراتژیک در ایران ارائه میشود:

ژرمانیوم: ژرمانیوم یکی از محصولات جانبی قابل استحصال از معادن سرب و روی است. همچنین به همراه آن، عناصر دیگری مانند نقره، کادمیوم و ایندیوم نیز در این معادن یافت ‌می‌شوند که همگی نیاز به فنآوریهای پیشرفتهای برای جداسازی و استخراج به‌صورت خالص را دارند. منابع ژرمانیوم داخلی نیز در همان منابع سرب، روی و قلع فعلی قرار دارند و مهم‌ترین منبع استحصال ژرمانیوم در این میان کانی‌های سولفیدی این فلزات است )5 معدن بزرگ انگوران، مهدی آباد، عمارت، کوشک و گوشفیل بیشترین عیار ژرمانیوم رؤیت شده در آن‌ها گزارش شده است(، اما به‌دلیل عدم وجود سرمایه‌گذاری و زیرساختهای بخش فنی برای استحصال ژرمانیوم، مقدار موجود به صورت ناخالصی خواسته یا ناخواسته در محصولات تولیدی هدر ‌می‌رود.

ایندیوم: ایندیوم نیز به عنوان محصول جانبی از معادن سرب و روی استحصال میشود. ایران جزو معدود کشورهایی به شمار میرود که در واحدهای صنعتی سرب و روی آن، عمدتا روی و قسمتی از سرب استخراج ‌می‌شود و مابقی مواد بصورت پسماند دفع ‌می‌شود. همین موضوع نیز موجبات افزایش بهای تمام شده را فراهم میآورد و از قابلیت رقابت‌پذیری می‌کاهد.

گالیم: گالیوم بیشتر به عنوان یک محصول جانبی بوکسیت در فرآیند تولید آلومینا و محصول جانبی معادن روی (اسفالریت) و زغال‌سنگ است. در ایران معادن بوکسیت و کارخانجات تولید آلومینا (جاجرم، ...)، معادن و کارخانجات استحصال روی (معادن مهدی آباد و انگوران) و معادن زغال‌سنگ (زغال‌سنگ طبس و البرز ...) از پتانسیل‌های عنصر گالیوم هستند. در ایران در کارخانه تولید آلومینا از بوکسیت جاجرم روزانه چندین مترمکعب محلول قلیایی حاصل از فرآیند بایر تولید ‌می‌شود. اندازه گیریهای انجام شده حاکی از وجود مقادیر معتنابهیدر این محلولها بوده و غنی‌شدگی تدریجی گالیوم بوده و لزوم تمرکز بررسی و  توسسعه پزوهشهای فناورانه برای استحصال اقتصادی فلز استراتژیک گالیوم وجود دارد.

لیتیوم: درحال حاضر در پلایاهای قم، محیط‌های تبخیری استان خراسان و کرمان و گرانیت‌های استان سیستان و بلوچستان اثراتی از وجود اندیس‌های لیتیو‌می ‌دیده شده و این در حالی است که به‌دلیل نبود منابع مالی عملیات اکتشافی تکمیل نشده است.

تنگستن: تنگستن یکی از محصولات جانبی قابل استحصال از معادن قلع است. قلع به‌عنوان یکی از فلزات سرچشمه فلزات استراتژیک، در ایران نه تنها تولید نمیشود بلکه مقدار معتنابهی از آن وارد ‌می‌گردد و مقدار واردات آن رو به افزایش است. بنابراین نه تنها قلع بلکه فلزات محتوی آن از جمله تنگستن، تلوریم، آنتیموان، آرسنیک، بیسموت و ایندیم نیز استراتژیک هستند و کاربرد متنوع دارند، لذا برنامه ریزی برای تولید آنها باید مورد بررسی قرار گیرد.

نیکل و کبالت: معمولاً نیکل و کبالت در سنگ‌های اولترابازی از نوع پریدوتیت و سرپانتیت و ... همراه با مس و کانی‌های گروه پلاتین یافت ‌می‌شود. کبالت در سنگ‌های بازالتی تا آندزیتی همراه با کانی‌های مس به صورت گرمایی درجه بالا نیز یافت می‌شود. با وجود گسترش سنگ‌های اولترابازی و کانسارهای نسبتاً فراوان کرومیت در ایران، تا به حال کانسار جالب توجه نیکل و کبالت همراه آن‌ها در ایران، کشف نشده است. نشانه‌های نیکل و کبالت شناخته شده در ایران، بیشتر از نوع معادن چند فلزی است. به‌طوری که این فلزات اغلب به‌عنوان پسماندهای صنعت سرب و روی قابل استحصال هستند. البته اقداماتی در خصوص تولید این فلزات در برخی واحدهای تولید سرب و روی و مرکز تحقیقات به‌صورت پایلوت آزمایشگاهی و نیمه‌صنعتی صورت گرفته، اما این فلزات هنوز به مرحله تجاری و تولید انبوه نرسیده‌اند.

زیرکونیوم: خاستگاه اولیه زیرکونیوم آذرین است که توده‌های گرانیتی پرآلکالن و سینیتها و سنگهای آتشفشانی اسیدی پتانسیل خوبی برای پی جویی هستند. خاستگاه ثانویه یا کانسارهای پلاسری عموماً در سواحل رودخانه‌ها، دریاها و اقیانوسها همراه رسوبات دیده ‌می‌شوند که عمدتاً حاوی زیرکن هستند. سواحل دریای عمان، سواحل دریای خزر، افق‌های لاتریتی و نسوز سازند درود در البرز، توده‌های آذرین (گرانیت تا سینیت) منطقه کلاردشت البرز از مناطق امیدبخش برای پی جویی و اکتشاف این عنصر ‌می‌باشند.

وانادیم: یکى از عمده‌ترین منابع وانادیوم، سنگ آهن‌هاى تیتانیوم و وانادیوم‌دار، شیل‌های سیاه و قیرهای طبیعی است. ذخایر سنگ آهن مرکزی، تیتانیوم کهنوج، تیتانیوم قره آقاج و سرباره کارخانه‌های تولید فولاد از منابع محتمل این فلز است.

برلیوم: در ایران تعداد زیادی از اثرات معدنى از انواع بریل )آکومارین( در استان خراسان رضوى کشف شده است. در کوه‌هاى خواجه مراد، سه محدوده بریل‌دار شناسایى شده و رگه آپلیتى داراى کانى بریل فقط در محدوده کوه‌های خواجه مراد مشهد شناسایى شده است.

نیوبیوم: بیشترین تمرکز این عناصر در سنگهای پگماتیت گرانیتی، نفلین سینیت‌ها وکربناتیت‌ها وسنگهای اولترابازیک آلکالن ونیز همراه با متاسوماتیزم آلکالن دیده ‌می‌شود. سنگهای آلکالن ایران مرکزی پتانسیل خوبی برای نیوبیوم است.

تیتانیوم: تیتانیوم عمدتاً همراه با سنگهای بازیک و اولترابازیک و بصورت پلاسری دیده ‌می‌شود. معادن کهنوج، قره آقاج مهم‌ترین ذخایر تیتانیوم ایران هستند. اکثر ذخایر سنگ آهن مرکزی حاوی تیتانیوم بصورت ایلمنیت و تیتانومگنتیت هستند. همراه با افیولیت‌ها (منطقه اسفندقه) در ایران تیتانومگنتیت و ایلمنیت دیده ‌می‌شود. در افق‌های لاتریتی و بوکسیتی (بوکسیت جاجرم) تیتانیوم بصورت روتیل و آناتاز دیده ‌می‌شود.

مولیبدن: همراه کانسارهای مس پورفیری در ایران در زون ارومیه دختر که شامل معادن سرچشمه، میدوک، سونگون، کانسار مولیبدن میانه و ... است

آنتیموان: کانسارهای آنتیموان در ایران عمدتاً در سنگهای آتشفشانی اسیدی تا حد واسط تشکیل شده است و عمدتاً در مناطق ذیل گستردگی دارد:

  • منطقه قروه، بیجار، تکاب (کانسارهای آنتیموان داشکسن، مغانلو، آق دره ...)
  • منطقه ایران مرکزی (کانسارهای آنتیموان پتیار، ترکمنی و ....)
  • منطقه فردوس، کاشمر و تربت جام (کانسارهای آنتیموان چلپو کوه سرخ، شورآب، سرقلعه، شندمحمود، کله نگینان، تربت جام، قصون و ...)
  • کانسار سفیدابه در استان سیستان و بلوچستان

عناصر نادر خاکی: معمولاً همراه شن‌های مونازیتی، ذخایر فسفات و آهن یافت ‌می‌شود. مهم‌ترین کانی این عناصر مونازیت، زینوتایم و باستنازیت است. معدن فسفات اسفوردی، کانسارهای آهن– آپاتیت ایران مرکزی، کانسارهای ساغند، معدن سنگ آهن سنگان، پلاسرهای مونازیت از منابع مهم عناصر نادر خاکی در ایران است.

عملکرد مرکز تحقیقات فرآوری مواد معدنی در زمینه استحصال فلزات استراتژیک

عناصر نادر خاکی: این مرکز از  چندسال گذشته مطالعات خود را در حوزه فرآوری عناصر نادر خاکی بر روی نمونه‌هایی از معادن کشور آغاز کرد. با شکل گیری و ایجاد طرح عناصر نادر خاکی  در ایمیدرو و انجام امور مربوط به فراوری در مرکز  در این راستا مطالعات و تحقیقات بر روی نمونه های هدف  وبا مشاوره یکشرکت هندیانجام شدکه به دلیل اقتصادی نبودن این طرح، و نیز  چند معدن دیگر مطالعات در حد آزمایشگاهی انجام شد و در حال حاضر بر روی نمونه منتخب مطالعات ادامه داده شده که مطالعات امیدبخش بود و لذا جهت بهینه‌سازی فرآیندهای استحصال عناصر نادر خاکی از این نمونه، مطالعات به صورت گسترده‌تر بر روی سه تیپ نمونه از سال 95 آغاز شد و در نهایت فلوشیت فرآوری در مقیاس آزمایشگاهی تهیه شد. بر اساس این فلوشیت، مدار فرآوری آن در پایلوت مرکز طراحی و چیدمان آن انجام شد. تعدادی از تجهیزات این مدار از تولید کنندگان داخلی تامین شد و تست سرد تجهیزات مدار در پایلوت اجرا شده است و هم اکنون آماده راه‌اندازی جهت انجام تست‌های فرآوری این عناصر در مقیاس پایلوت است.

همچنین با توجه به اینکه انجام بعضی از فرآیندهای این مدار در مقیاس پایلوت مانند هضم اسیدی و استخراج با حلال برای اولین بار در این مقیاس انجام خواهد شد، از همکاری شرکت‌ها و متخصصان در این زمینه استفاده می‌شود که انشا...در این بخش هم  مطالعات در سالجاری تکمیل خواهد شد.

آنتیموان: مطالعات آزمایشگاهی و پایلوت و همچنین احداث کارخانه صنعتی استحصال آنتیموان در منطقه سفیدآبه سیستان و بلوچستان (بخش دولتی)

درخصوص سایر عناصر نیز بشرح زیر فعالیت‌هایی توسط مرکز و یا با همکاری دانشگاه‌ها و ...بانجام رسیده و یا درحال انجام می‌باشد:

  • نیکل و کادمیوم: استحصال نیکل و کادمیوم از کیک فیلتر سرد صنایع روی ایران (مقیاس پایلوت)
  • مولیبدن: استحصال مولیبدن از منطقه ایران مرکزی
  • کروم: پرعیارسازی چندین تیپ کرومیت مربوط به نواحی شمال غرب، شمال شرق (سبزوار) و جنوب (اسفندقه و فاریاب)
  • وانادیم: استحصال وانادیم از سرباره های فولادی در مقیاس آزمایشگاهی در فاز اول انجام شده ومطالعات بیشتر استحصال وانادیم و ...از سرباره ها  غبار و نیز کانسنگ های معدنی منتخب در مقیاس آزمایشگاهی و نیمه صنعتی ونیز عناصر نادرو استراتزیک  از باطله  های معدنی و کارخانجات صنایع معدنی درحال انجام و یا در دستور کار میباشد که  انشاء...با پیشرفت پروژه ها  اطلاع رسانی خواهد شد.

 

مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  
مطالب مرتبط
انجام ۸۰ هزار آنالیز معدنی در سال 97
آنالیز 27 هزار نمونه اکتشافی در مرکز تحقیقات و فرآوری مواد معدنی ایران
چالش‌های تحقیقاتی بخش معدن و صنایع معدنی
ارتباطات بین‌المللی، راهگشای تولید فلزات استراتژیک
برنامه ایمیدرو برای ورود به زنجیره تأمین فلزات صنایع پیشرفته
کشف ذخایر جدید معدنی؛ سنگ آهن، زغال‌سنگ، بوکسیت،‌ طلا و عناصر نادر
عضویت در خبرنامه
  • گروه خبرنامه
  • نام
  • پست الکترونیک
ورق خودرو چهارمحال و بختیاری
فولاد متیل
بنر صبانور
بنر صنیع کاوه
 سازمان خصوصی سازی- عمودی صفحه اقتصاد
فولاد سیرجان ایرانیان
 نمایشگاه کانمین 2019
خرید اشتراک ماهنامه اشتراک
دانلود نرم افزار

دانلود اپلیکیشن موبایل اخبار فلزات

دانلود از بازار دانلود از گوگل پلی
هشتاد و ششمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و ششمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و ششمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد.هفته‌نامه فلزات آنلاین این هفته در 78 صفحه منتشر شد. متن هفته‌نامه در پیوست این مطلب قابل مشاهده است.

هشتاد و پنجمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و پنجمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و پنجمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد.هفته‌نامه فلزات آنلاین این هفته در 80 صفحه منتشر شد. متن هفته‌نامه در پیوست این مطلب قابل مشاهده است.

هشتاد و چهارمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و چهارمین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و چهارمین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد.هفته‌نامه فلزات آنلاین این هفته در 84 صفحه منتشر شد. متن هفته‌نامه در پیوست این مطلب قابل مشاهده است.

هشتاد و سومین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و سومین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و سومین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد.هفته‌نامه فلزات آنلاین این هفته در 84 صفحه منتشر شد. متن هفته‌نامه در پیوست این مطلب قابل مشاهده است.

هشتاد و دومین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و دومین هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد

هشتاد و دومین شماره هفته‌نامه الکترونیکی پایگاه خبری، تحلیلی فلزات آنلاین منتشر شد.هفته‌نامه فلزات آنلاین این هفته در 72 صفحه منتشر شد. متن هفته‌نامه در پیوست این مطلب قابل مشاهده است.

کلیه حقوق این سایت متعلق به پایگاه خبری و تحلیلی فلزات آنلاین بوده و استفاده از مطالب با ذکر منبع آزاد است.

طراحی و تولید: